Kapital multiplikatori (Equity Multiplier)
Kapital ko‘paytirgich – bu kompaniyaning aktivlari qanchalik darajada aksiyadorlar tomonidan moliyalashtirilganligini o‘lchaydigan moliyaviy leverage ko‘rsatkichi. Ushbu ko‘rsatkich kompaniyaning jami aktivlarini aksiyadorlik kapitaliga bo‘lish orqali hisoblanadi. Kapital ko‘paytirgich qarz nisbati (Debt Ratio) ning teskari versiyasi hisoblanadi.
Kapital Multiplikatori Qanday Hisoblanadi? (Formula)
Kapital ko‘paytirgich quyidagi formula yordamida hisoblanadi:
Kapital multiplikatori = Jami aktivlar / Jami aksiyadorlik kapitali
Kompaniyaning jami aktivlari va aksiyadorlar kapitali uning balans hisobotida topish mumkin.
Kapital Multiplikatori Uchun Muhim?
Bu ko‘rsatkich kompaniya aktivlarini qanchalik darajada qarz hisobiga moliyalashtirishni afzal ko‘rishini ko‘rsatadi:
📈 Yuqori kapital ko‘paytirgich → Kompaniyaning katta qismi qarz hisobidan moliyalashtirilgan, ya’ni kompaniyaning leverage darajasi yuqori.
📉 Past kapital ko‘paytirgich → Kompaniya kam qarz olgan yoki qarz olish imkoniyatiga ega emas yoki rahbariyat qarzga suyanishni xohlamaydi.
Bu ko‘rsatkich investorlar va kreditorlar uchun kompaniyaning moliyaviy strategiyasini baholashda muhim vositadir.